Đối với những người sở hữu các dòng xe côn tay quốc dân tại Việt Nam như Honda Winner (Winner X) hay Yamaha Exciter (Exciter 135/150/155), hệ thống truyền động nhông sên dĩa (NSD) luôn là bộ phận được quan tâm hàng đầu. Khác với các dòng xe số phổ thông, xe côn tay thể thao sở hữu khối động cơ có momen xoắn lớn ở ga đầu, đòi hỏi người lái phải thực hiện các thao tác bóp côn, đá số, dồn số gấp (downshift) liên tục để vượt xe hoặc tăng tốc. Chính đặc tính vận hành cường độ cao này đã đặt một áp lực rất lớn lên bộ nhông sên dĩa.
Nhiều biker thường gặp phải tình trạng sợi sên zin hoặc các dòng sên thường theo xe rất nhanh bị chùng, phát ra tiếng kêu gõ cộc cộc khó chịu vào gắp, làm tổn hao công suất máy và thậm chí tiềm ẩn nguy cơ tuột sên, đứt sên khi đang di chuyển ở tốc độ cao. Để khắc phục triệt để vấn đề này, việc nâng cấp lên bộ NSD STB cho Winner/Exciter đồng bộ là giải pháp tối ưu nhất. Tuy nhiên, để hệ thống truyền động hiệu năng cao này phát huy được 100% sức mạnh và độ êm ái, quy trình lắp đặt ban đầu đóng vai trò quyết định. Bài viết dưới đây từ đội ngũ kỹ sư cơ khí tại STB Racing sẽ hướng dẫn bạn chi tiết quy trình lắp đặt bộ nhông sên dĩa STB với dòng sên STB 428H chuẩn theo thông số zin của nhà sản xuất.
1. Thông số zin nhông sên dĩa của Honda Winner và Yamaha Exciter là bao nhiêu?
Trước khi bắt tay vào quy trình lắp đặt, việc hiểu rõ thông số kỹ thuật nguyên bản (thông số zin) của từng dòng xe là cực kỳ quan trọng. Việc lắp đặt chuẩn thông số zin giúp xe giữ được tỷ số truyền nguyên bản, đảm bảo khả năng gia tốc mượt mà, không bị dư máy (gằn ga) hoặc đuối máy khi đi đường trường. Thương hiệu nhông sên dĩa STB đã nghiên cứu và chế tạo các bộ NSD đồng bộ khớp hoàn toàn với thông số kỹ thuật của từng dòng xe:
Thông số NSD zin cho Honda Winner (Winner 150, Winner X)
- Nhông trước: 15 răng.
- Dĩa sau: 44 răng.
- Thông số sên: Sên mã 428 (Sên 9 ly zin theo xe).
- Giải pháp nâng cấp từ STB: Bộ sản phẩm NSD STB cho Winner/Exciter sử dụng nhông trước 15T, dĩa sau 44T chế tạo từ thép Carbon cao cấp S45C, kết hợp cùng dòng sên STB 428H (sên 10 ly chịu tải nặng) giúp tăng độ bền gấp nhiều lần sên zin.
Thông số NSD zin cho Yamaha Exciter 150 / Exciter 155 VVA
- Yamaha Exciter 150: Nhông trước 14 răng – Dĩa sau 42 răng.
- Yamaha Exciter 155 VVA: Nhông trước 14 răng – Dĩa sau 46 răng (Phiên bản cao cấp tối ưu mô-men xoắn).
- Thông số sên: Sên mã 428.
- Giải pháp nâng cấp từ STB: Trọn bộ nhông dĩa phay CNC chính xác phối hợp cùng sên vàng STB cao cấp.
2. Chuẩn bị dụng cụ trước khi lắp đặt bộ NSD STB
Để quá trình lắp đặt diễn ra chuẩn xác, an toàn và không làm trầy xước linh kiện, bạn cần chuẩn bị đầy đủ các dụng cụ chuyên dụng sau:
- Bộ khóa, điếu hoặc T (kích cỡ 8mm, 10mm, 12mm, 14mm, 17mm, 19mm) tùy thuộc vào ốc gá nhông và trục bánh sau của từng dòng xe.
- Cần siết lực (để siết chuẩn lực các ốc dĩa sau và ốc trục cốt bánh).
- Dụng cụ cắt sên (vam cắt sên chuyên dụng) và kìm bấm phe cài mắt sên.
- Dung dịch vệ sinh lốc máy (để tẩy rửa bùn đất tích tụ lâu ngày trong mang cá nhông trước).
- Mỡ bôi trơn chịu nhiệt cao cấp.
3. Quy trình các bước lắp đặt bộ NSD STB chuẩn thông số zin
Quy trình lắp đặt trọn bộ nhông sên dĩa đòi hỏi tính cẩn thận và tuân thủ nghiêm ngặt các bước kỹ thuật để đảm bảo hệ thống vận hành đồng bộ, không sinh ra ma sát thừa.
Bước 1: Tháo bỏ bộ nhông sên dĩa cũ và vệ sinh khoang máy
- Tiến hành tháo mang cá (ốp che nhông trước) của xe Winner hoặc Exciter. Bạn sẽ thấy một lượng lớn đất cát trộn lẫn dầu mỡ xích cũ bám chặt tại đây. Sử dụng dung dịch tẩy rửa chuyên dụng để làm sạch hoàn toàn khoang chứa nhông trước.
- Tháo khóa mắt sên cũ, rút sợi sên ra ngoài.
- Nới lỏng ốc trục bánh sau, hạ bánh và tháo các con ốc bắt nhông trước cũng như các con ốc gá dĩa sau để đưa nhông dĩa cũ ra khỏi xe.
Bước 2: Lắp đặt nhông trước và dĩa sau STB mới vào xe
- Lắp nhông trước STB: Đưa nhông trước STB vào trục thứ cấp của hộp số. Hãy bôi một lớp mỡ mỏng lên trục cốt để nhông ra vào mượt mà. Gá phe gài nhông và siết các con ốc giữ nhông đúng vị trí.
- Lắp dĩa sau STB: Vệ sinh sạch sẽ bề mặt thớt dĩa trên cùi đùm bánh sau. Đặt dĩa sau STB chuẩn thông số zin vào, gá các con ốc dĩa.
- Lưu ý kỹ thuật quan trọng: Hãy siết ốc dĩa sau theo sơ đồ hình ngôi sao (siết đối góc chéo) để đảm bảo dĩa sau được ép đều, không bị vênh lệch tâm. Sử dụng cần siết lực để đảm bảo các ốc dĩa đạt đúng thông số kỹ thuật của nhà sản xuất, tránh siết quá tay làm tuột ren ốc.
Bước 3: Luồn sên STB 428H và đo cắt độ dài phù hợp
- Đưa bánh sau trở lại vị trí gắp xe nhưng đẩy bánh về phía trước hết mức có thể (mở rộng tối đa tăng sên).
- Luồn sợi sên vàng STB từ nhông trước ra dĩa sau. Vì dòng sên STB được đóng gói theo độ dài tiêu chuẩn chung (thường là 120 mắt đến 130 mắt sên), bạn cần kéo căng hai đầu sên trên dĩa sau để đo số mắt sên cần cắt bỏ sao cho vừa vặn với thông số zin của xe (Ví dụ: Exciter 150 thường đi sên dài 122 mắt).
- Dùng vam cắt sên chuyên dụng để đẩy chốt sên ở vị trí đã đánh dấu, loại bỏ các mắt sên thừa.
Bước 4: Nối khóa sên và lắp phe cài an toàn
- Sử dụng mắt khóa sên đi kèm trong hộp sên STB 428H để nối hai đầu sợi sên lại với nhau. Hãy bôi mỡ bôi trơn chịu nhiệt vào hai trục chốt của mắt khóa trước khi xỏ qua.
- Lắp má sên ngoại của mắt khóa vào. Sau đó, dùng kìm bấm để cài phe giữ mắt sên.
- Lưu ý kỹ thuật sống còn: Đầu đóng của phe cài (hình chữ U) phải luôn luôn hướng về phía chiều quay tới của sợi sên. Đầu hở của phe cài hướng về phía ngược lại. Nếu bạn lắp ngược, khi xe vận hành ở tốc độ cao, lực ly tâm và sự va quẹt có thể làm tuột phe cài, dẫn đến đứt sên cực kỳ nguy hiểm.
4. Hướng dẫn căn chỉnh độ đồng tâm và độ chùng sên tiêu chuẩn
Sau khi đã kết nối sợi sên thành công, bước quan trọng nhất quyết định đến độ êm ái chính là việc căn chỉnh cọng sên và bánh sau.
Căn chỉnh độ đồng tâm tuyệt đối (Wheel Alignment)
- Bạn cần sử dụng các vạch chia độ có sẵn ở hai bên gắp xe hoặc dùng thước đo chuyên dụng để đảm bảo trục bánh sau vuông góc hoàn toàn với thân xe.
- Việc căn chỉnh hai bên thanh tăng sên phải có số đo bằng nhau tuyệt đối. Nếu bánh sau bị lệch tâm (dù chỉ vài milimet), nhông trước và dĩa sau sẽ không nằm trên một đường thẳng. Điều này làm sợi sên bị vặn, mài mòn mạnh vào một bên má sên, sinh ra tiếng kêu rè rè chói tai và làm giảm tuổi thọ bộ NSD STB nhanh chóng.
Điều chỉnh độ chùng tải tiêu chuẩn cho xe côn tay
- Dùng tay đẩy sợi sên lên xuống ở điểm giữa mặt dưới của gắp xe để kiểm tra độ võng. Độ chùng (độ võng) tiêu chuẩn khi xe ở trạng thái không tải nên duy trì trong khoảng 25mm – 35mm.
- Nếu sên quá căng: Khi bạn chở thêm người hoặc đi vào ổ gà, phuộc sau nhún xuống sẽ kéo căng sợi sên quá mức, gây áp lực khủng khiếp làm hỏng vòng bi trục số và nguy cơ đứt sên.
- Nếu sên quá chùng: Sên sẽ văng va đập mạnh vào gắp phát ra tiếng kêu cộc cộc, gây mất công suất truyền động và dễ bị tuột sên khỏi răng dĩa khi đi tốc độ cao.
5. Cẩm nang bảo dưỡng bộ nhông sên dĩa STB sau khi lắp đặt
Để bộ nhông sên dĩa STB đồng hành cùng bạn trên quãng đường từ 25.000 km đến hơn 35.000 km, việc bảo dưỡng định kỳ mỗi 500km – 800km đóng vai trò cốt lõi:
- Vệ sinh định kỳ: Sử dụng dung dịch rửa sên chuyên dụng (Chain Cleaner) phối hợp với bàn chải 3 mặt để đánh bay bùn đất bám trên sợi sên vàng STB. Tuyệt đối không dùng xăng hoặc dầu hỏa vì các chất này sẽ phá hủy lớp mạ vàng cao cấp của sên.
- Lau khô hoàn toàn: Dùng khăn sạch lau khô sợi sên trước khi xịt dưỡng. Nước đọng bên trong khe ống lót đúc đặc (Solid Bushing) nếu không được làm sạch sẽ làm giảm độ bám dính của dầu dưỡng.
- Xịt dung dịch dưỡng sên chuyên dụng: Xịt đều các dòng dung dịch bôi trơn dưỡng sên (Chain Lube) vào mặt trong của sợi sên (vị trí tiếp xúc trực tiếp giữa con lăn và răng dĩa). Sau khi xịt, hãy để yên xe khoảng 15 – 20 phút trước khi vận hành nhằm giúp dung môi bay hơi, chất bôi trơn cô đặc bám chặt vào sên, tránh văng bẩn lên mâm xe khi di chuyển.
Việc nâng cấp bộ NSD STB cho Winner/NSD STB cho Exciter chuẩn theo thông số zin không chỉ giúp loại bỏ hoàn toàn những tiếng ồn khó chịu, hiện tượng chùng sên liên tục của các dòng sên thường, mà còn mang lại cho bạn một hệ thống truyền động vận hành êm ái, bốc ga và bền bỉ tối đa trên mọi hành trình. Chỉ cần tuân thủ đúng quy trình lắp đặt 4 bước chuẩn kỹ thuật và căn chỉnh độ đồng tâm chính xác, bạn sẽ có những trải nghiệm lái xe vô cùng mượt mà và an tâm tuyệt đối sau tay lái.
Để đặt mua trọn bộ nhông sên dĩa STB chính hãng cho dòng xe của mình và nhận được sự tư vấn kỹ thuật chuyên sâu nhất từ đội ngũ chuyên gia, quý khách hàng hãy truy cập ngay vào website chính thức của thương hiệu STB Racing.
